Mii lea Suomi.fi-dieđut? - nordsamiska

Oaččut atnui elektrovnnalaš poastakássa Suomi.fi-dieđuide

Suomi.fi-dieđut leat du elektrovnnalaš poastakássa postii, mii boahtá virgeoapmahaččain.

Oaččut Suomi.fi-dieđuid atnui, go

• duođaštat identitehta muhtin almmolaš hálddahusa organisašuvnna elektrovnnalaš áššiiddikšunbálvalusas
• luđet Suomi.fi-mobiilaáppa
• válddát bálvalusa atnui čujuhusas suomi.fi/meddelanden

Sáhtát lohkat iežat virgeoapmahašpoasttaid Suomi.fi-mobiilaáppain dahje dihtora ja mobiilarusttega neahttaloganiin čujuhusas suomi.fi/meddelandenÖppnas i ett nytt fönster..

Dás duohko oaččut virgeoapmahaččaid sádden poastta álgovurrosaččat elektrovnnalaččat

Suomi.fi-dieđut eai boađe automáhtalaččat atnui, muhto baicca daid galgá váldit atnui ieš. Juos dus eai leat vuos Suomi.fi-dieđut anus, du láidestit váldit bálvalusa atnui, go duođaštat identitehta muhtin virgeoapmahačča neahttabálvalusas, dego MinSkatt dahje MittKanta.

Hás fuomášat, ahte juos divššut áššiid virgeoapmahačča áššiiddikšunbálvalusas fitnodaga dahje eará olbmo ovddas, Suomi.fi-dieđut bohtet atnui dutnje alccesat, ii dan olbmui dahje fitnodahkii, man ovddas leat mannamin dikšut áššiid.

Go leat váldán atnui Suomi.fi-dieđuid, oaččut virgeoapmahačča sádden poastta álgovurrosaččat digipoastan Suomi.fi-dieđuide. Virgeoapmahaččaid poasta sáhttá sisttisdoallat mearrádusaid, áigevárremiid, rehkegiid dahje eará dieđuid. Sullii 400 iešguđet virgeoapmahačča geavahit Suomi.fi-dieđuid, ovdamearkka dihtii:

• FPA (omd. diehtu mearrádusas)
• Traficom (omd. fievrovearru)
• Skatteförvaltningen (omd. diehtu olmmošvearuhusáššis)
• Digi- ja álbmotdiehtodoaimmahat (omd. almmuhus jienastanrievttis)
• Máŋggat gielddat (omd. mearrádusat)
• Máŋggat buresveadjinguovllut (omd. áigevárrenreivvet)

Geahča buot organisašuvnnaid, mat geavahit Suomi.fi-dieđuid.

Geasa elektrovnnalaš dieđut bohtet atnui?

Elektrovnnalaš dieđut bohtet atnui daidda olbmuide, geat:

• duođaštit identitehta nannosit neahttabáŋkodovddaldagaiguin dahje mobiilanannehusain muhtin virgeoapmahačča elektrovnnalaš áššiiddikšunbálvalussii (ovdamearkka dihtii Vearru, Boles dahje Kela neahttabálvalussii), ja
• geat eai vuos leat váldán atnui Suomi.fi-dieđuid.

Juos dus leat juo Suomi.fi-dieđut anus – hui buorre, don it dárbbaš bargat maidege!

Geasa elektrovnnalaš dieđut eai boađe atnui?

Nuppástus ii guoskka:

• olbmuide, geat eai geavat virgeoapmahaččaid neahttabálvalusaid nu, ahte leat duođaštan identitehta sisa čálihettiin, muhto dikšot áššiid eará kanálaid bokte
• olbmuide, geain ii leat nana elektrovnnalaš identitehtaduođaštanreaidu, dahjege ovdamearkka dihtii mobiilanannehus dahje neahttabáŋkodovddaldagat
• olbmuide, geain ii leat suopmelaš persovdnanummir
• olbmuide, geat leat ávkegoziheami vuolde dahje geain lea fámus ávkegozihanfápmudus, ja diehtu lea vurkejuvvon fárminddarvuohtaaáššiid registarii
• vuolleahkásaš olbmuide
• fitnodagaide

Juos nuppástus ii guoskka dutnje, Suomi.fi-dieđuid atnuiváldima eai evttot dutnje elektrovnnalaš áššiiddikšuma oktavuođas. Oaččut virgeoapmahaččaid reivviid báhpáriin iežat ruktui, dego dánge rádjái.

Ná válddát Suomi.fi-dieđuid atnui identitehta duođašteami oktavuođas

Oaččut Suomi.fi-dieđuid atnui, go čálihat sisa virgeoapmahačča neahttabálvalussii.

Nana identitehta duođašteami oktavuođas virgeoapmahačča neahttabálvalusas Suomi.fi-dieđut bohtet bagadallama bokte du atnui.

• Deaddil ”Álggat/Komma igång” váldin dihtii Suomi.fi-dieđuid atnui.
• Atte iežat šleađgapoastačujuhusa. Oaččut nannenkoda čujuhussii, man leat addán.
• Čále nannenkoda, man vuostáiváldet šleađgapoastasat.
• De leat geargan! Dás duohko oaččut virgeoapmahaččain poastta báberreivviid sadjái elektrovnnalaččat Suomi.fi-dieđuide. Muitte fitnat geahččamin ođđa poastakássa.

Šleađgapoastačujuhusa addin lea eaktodáhtolaš, muhto Suomi.fi-dieđut sáddejit almmuhusa ođđa dieđus šleađgapoasttain. Juos it atte šleađgapoastačujuhusa, it sáhte oažžut dohko almmuhusaid dieđuin.

Juos leat váldán Suomi.fi-dieđuid atnui juo árabut, nuppástus ii guoskka dutnje. Oaččut virgeoapmahašpoastta Suomi.fi-dieđuide dego ovdalge maid dás duohko.

Suomi.fi-dieđut lea dorvvolaš vuohki gulahallat virgeoapmahaččaiguin

Go oaččut dieđu Suomi.fi-áppii dahje čujuhussii suomi.fi/meddelanden, sáhtát luohttit, ahte dan lea sádden dovdájuvvon virgeoapmahaš. Go leat nannosit duođaštan identitehta bálvalussii dahje áppii, sáhtát rahpat dieđuid mildosiid dahje liŋkkaid.

Bargga ná, de sihkkarasttát Suomi.fi-dieđuid dorvvolaš geavaheami:

• Mii ávžžuhit, ahte geavahat Suomi.fi-dieđuid mobiilaáppain. Sáhtát luđet Suomi.fi-áppa Google Play- dahje App Store-áppagávppis.
• Mobiilaáppa geavaheapmi eaktuda, ahte du rusttegis lea geavahanortnet Android 11 dahje ođđasut dahje iOS 16 dahje ođđasut.
• Sihkkarastte, ahte du telefovdna ii ásat áppa oađđindillái. Mudde telefovnna válljemiid dahje fina jeavddalaččat geahččamin poastakássa rahpamiin Suomi.fi-áppa. Dohkket push-almmuhusaid, go áppa bivdá lobi sáddet daid, de oaččut áppas almmuhusaid ođđa dieđuin telefovnna šerbmii.
• Sáhtát geavahit Suomi.fi-dieđuid maiddái dihtora dahje mobiilarusttega neahttaloganiin. Ale viečča Suomi.fi-dieđuid ohcandoaimma bokte, muhto baicca čále bálvalusa čujuhusa suomi.fi/meddelanden ollásit neahttalogana čujuhusgurgadassii dahje vurke čujuhusa neahttalogana girjemearkkaide dahje jiellahiidda.
• Suomi.fi-dieđut sáhttet sáddet dutnje šleađgapoastaalmmuhusa, go dutnje boahtá ođđa poasta. Almmuhusain eai goassige leat mielde liŋkkat. Ale raba liŋkkaid, mat bohtet du šleađgapostii.
• Muitte doallat iežat šleađgapoastačujuhusa áiggi dásis bálvalusa válljemiin, vai oaččut dieđu, go dutnje boahtá ođđa dehálaš poasta.
• Suomi.fi-dieđut eai sádde dutnje teakstadieđuid. Ale raba liŋkkaid, mat bohtet dutnje teakstadiehtun.
• Ale goassige atte nuppi olbmui iežat báŋkodovddaldagaid dahje geavat nuppi olbmo báŋkodovddaldagaid. Elektrovnnalaš áššiiddikšun nuppi olbmo ovddas lea lágalaš dušše sierra addojuvvon elektrovnnalaš áššiiddikšunfápmudusain. Suomi.fi-dieđuid geavaheami várás sáhtát addit ja bivdit fápmudusaid čujuhusas suomi.fi/fullmakter.

Sáhtát maid heaitit geavaheames Suomi.fi-dieđuid

Sáhtát goas beare máhccat vuostáiváldit virgeoapmahašpoastta báberpoastan.  

Bargga ná: 

• Mana čujuhussii suomi.fi 
• Čálit sisa báŋkodovddaldagaiguin dahje mobiilanannehusain 
• Raba Suomi.fi-dieđuid 
• Vállje Fálu/Menu
• Vállje Válljemiid/ Inställningar
• Vállje Dieđuid doaimmahanvuogi/Meddelandens leveranssätt
• Vállje Heaitte geavaheames Suomi.fi-dieđuid/Sluta använda Suomi.fi-meddelanden
• Vállje siva ja deaddil Heaitte geavaheames Suomi.fi-dieđuid/Sluta använda Suomi.fi-meddelanden

Go leat heaitán geavaheames Suomi.fi-dieđuid, de don it oaččo šat ođđa dieđuid Suomi.fi-dieđuide. Oainnát ain Boahtán/Inkorgen- ja Sáddejuvvon/Skickade-máhpain boares boahtán ja sáddejuvvon dieđuid, muhto it sáhte vástidit dieđuide dahje sáddet ođđa dieđuid.

Dat ii leat doarvái, ahte dušše sihkku Suomi.fi-áppa, muhto baicca Suomi.fi-dieđuid geavaheami galgá álo heaittihit bálvalusa válljemiin.

Báberbostii máhccan lea fámus jagi hávális.

Juos heaittihat Suomi.fi-dieđuid geavaheami ja joatkkát virgeoapmahaččaid elektrovnnalaš áššiiddikšunbálvalusaid geavaheami, sáhtát duođaštit identitehta virgeoapmahaččaid neahttabálvalusaide čuovvovaš 365 beaivvi áigge, itge don láidestuvvo váldit Suomi.fi-dieđuid atnui.

Juos goittotge joatkkát virgeoapmahaččaid digibálvalusaid geavaheami 365 beaivvi mearreáiggi maŋŋá, du láidestit váldit Suomi.fi-dieđuid ođđasit atnui. Bálvalus boahtá dalle dutnje ođđasit atnui, go čálihat sisa muhtin virgeoapmahačča áššiiddikšunbálvalussii. Áššis muitaluvvo dutnje identitehta duođašteami oktavuođas, nappo don it dárbbaš fuolahit, ahte Suomi.fi-dieđut boađášedje atnui nu, ahte don it dieđe áššis.

Ná geavahat Suomi.fi-dieđuid

Go leat váldán Suomi.fi-dieđuid atnui, čálit sisa bálvalussii

• Duođaš identitehta -boaluin, man gávnnat ovdamearkka dihtii Suomi.fi-dieđuid ovdasiiddus.
• Suomi.fi-áppain. Luđe áppa Google Play- dahje App Store -áppagávppis. Gávnnat áppa ohcansániin suomi.fi.

Dárbbašat nana identitehta duođašteami suopmelaš reaidduid, dego neahttabáŋkodovddaldagaid dahje mobiilanannehusa. Lassidieđut identitehta duođašteapmái iešguđet identitehtaduođaštanreaidduiguin. Go čálihat sisa bálvalussii, don láidestuvvot njuolga Boahtán-máhppii. Máhpas gávnnat dutnje boahtán dieđuid.

Bálvalusa dárkilis geavahanrávvagat leat oažžun láhkai suoma-, ruoŧa- ja eaŋgalasgillii. Sámegielat rávvagat beaiváduvvojit muttuid mielde.

Dieđuid lohkan

Dárkkis dieđuid jeavddalaččat. Sihkkarastte maiddái, ahte leat lasihan dieđuide iežat áigeguovdilis šleađgapoastačujuhusa. Oaččut dalle almmuhusa iežat šleađgapostii, go dutnje boahtá ođđa diehtu Suomi.fi-dieđuide. Oaččut ođđa dieđuin maiddái push-almmuhusa, juos leat váldán push-almmuhusaid atnui Suomi.fi-mobiilaáppas. Šleađgapoastaalmmuhus sáhttá goas nu mannat ruškepoastamáhppii dahje mobiilarusttet eastá áppa almmuhusaid, nappo iežas Suomi.fi-dieđuid elektrovnnalaš poastakássa lea vuogas dárkkistit duollet dálle.

Dieđuid sádden

Sáhtát vástidit boahtán dihtui, juos dieđu sáddejeaddji lea dohkkehan dan. Vástit dihtui -boallu gávdno du oažžun dieđu loahpas. Buot dieđuide ii leat vejolaš vástidit. Dalle sáhtát dárbbu mielde váldit oktavuođa dieđu sáddejeaddjái eará kanála bokte.

Juos leat heaitán geavaheames Suomi.fi-dieđuid ja válljen dieđuid doaimmaheami báberpoasttain, it sáhte vástidit dieđuide dahje sáddet ođđa dieđuid.

Dieđuid sihkkun

Ná sihkut dieđu:

• Raba dieđu.
• Deaddil dieđu loahpas Sihko dieđu/Ta bort meddelandet -boalu.
• Diehtu sirdása Sihkkojuvvon-máhppii. Dat seailu Sihkkojuvvon-máhpas 60 beaivvi. Dán maŋŋá diehtu sihkkojuvvo bissovaččat.

Go diehtu lea Sihkkojuvvon-máhpas, sáhtát máhcahit dan originála máhppii rahpamiin dieđu ja deaddilemiin dan loahpas Máhcat-boalu.

Juos diehtu lea diehtosárjjá vuosttamuš diehtu, dat vuolgá eret Sihkkojuvvon-máhpas easka go sárjjá buot ođđasut dieđut leat vuolgán eret.

Šleađgapoastaalmmuhusat

Suomi.fi-dieđut sáddejit almmuhusaid boahtán ja logakeahtes dieđuin du šleađgapostii. Danin lea dehálaš, ahte leat addán  šleađgapoastačujuhusa, man logat jeavddalaččat. Dárbbu mielde sáhtát molsut šleađgapoastačujuhusa Suomi.fi-dieđuid válljemiin. Molsojuvvon šleađgapoastačujuhusa galgá nannet kodain, mii lea sáddejuvvon du šleađgapostii. Juos it nanne molsojuvvon šleađgapoastačujuhusa diimmu siste, nuppástus ii vurkejuvvo ja du šleađgapoastačujuhus ii molsašuva ođđa čujuhussii.

Sáhtángo geavahit Suomi.fi-dieđuid ovdamearkka dihtii iežan lagašolbmo ovddas?

Suomi.fi-dieđuid sáhttá geavahit nuppi olbmo ovddas nu, ahte ovdamearkka dihtii iežas lagašolbmui dahká “fápmudusa”, dahjege addá virggálaš fápmudusa Suomi.fi-dieđuid geavaheapmái. Fápmudus addojuvvo Suomi.fi-fápmudusaid bokte (bálvalus doaibmá suoma-, ruoŧa- ja eaŋgalasgillii). “Fápmudusas” válljebeahtti man láhkai háliideahppi addit fápmudusa, omd. dušše lohkamii vai maiddái dieđuid sihkkumii. Juos háliidat fápmudusa váldit iežat lagašolbmui Suomi.fi-dieđuid atnui dahje eret anus, dárbbašat fápmudusa Elektrovnnalaš dieđuid hálddašeapmi/Administrera elektroniska meddelanden.

Fápmudusa addin ieš

• Juos dudnos guktuin leat nana identitehta duođašteami reaiddut, sáhttibeahtti dahkat fápmudusa ieža.
• Fápmudus dahkkojuvvo čujuhusas suomi.fi/fullmakter ja dat lea fámus dalán.
• Nubbi dudnos ohcá fápmudusa ja nubbi mieđiha fápmudusa.

Fápmudusa addin Digi- ja álbmotdiehtodoaimmahaga doaibmasajis

• Juos dudnos goappásge eai leat nana identitehta duođašteami reaiddut, sáhttibeahtti várret áiggi Digi- ja álbmotdiehtodoaimmahaga doaibmasadjái. Doaibmasajis virgeolmmoš dahká du reidui fápmudusa.

FUOM! Suomi.fi-dieđuid ii mange dilis oaččo geavahit luoikkahemiin nuppi olbmo nana identitehta duođašteami reaidduid, dahjege omd. báŋkodovddaldagaid.

Dárbbašatgo veahki Suomi.fi-dieđuid geavaheamis dahje geavaheami heaitimis?

• Juos dus leat jearaldagat muhtin dieđu sisdoalus, man leat ožžon, váldde oktavuođa dieđu sáddejeaddjái.
• Juos digirusttega geavaheapmi ja elektrovnnalaš áššiiddikšun lea dutnje váttis, oaččut veahki iežat báikegotti digidoarjagis. Jeara digidoarjaga ovdamearkka dihtii iežat ruovttugieldda girjerájus.

Lasi veahki Suomi.fi-dieđuid geavaheapmái suoma-, ruoŧa- ja eaŋgalasgillii:

• Suomi.fi-dieđuid geavahanrávvagiin.
• Suomi.fi-bálvalusaid rávvemis tlf. 0295 000 (árgan diibmu 9–15).